Online alışveriş sepetleri, temassız ödeme yöntemleri, eve servis hizmetleri… Bunların hepsi Covid-19 salgınıyla birlikte hayatımızın normali olmaya başladı. Tüketiciler, dünyanın salgına uyumlu haline alıştıkça mağazalar da yeni satış ve hizmet yöntemleri geliştiriyor. Peki, alışveriş davranışları Covid-19’dan nasıl etkilendi? İşte Covid-19’la birlikte gelişen alışveriş davranışları!
Bir süredir tüm dünyanın mücadele ettiği Covid-19, mesafeleri açsa da globalleşmeyi farklı açılardan tetikledi denilebilir. Her anlamda bir dönüşüm yaşanırken, tüketim biçimleri ve tüketici davranışları da farklılaştı. En başta hijyen kaygısı tüketicilerin üzerinde nakit para taşımamasına, markete veya pazara gitmemesine, alışveriş merkezlerinden uzak durmaya, pos cihazlarına dokunmak istememeye neden oluyor. Eldeki veriler ve şirketlerin gerçekleştirdiği kapsamlı araştırmalar bu konuda çarpıcı rakamları da ortaya koyuyor. Bankalar Arası Kart Merkezi’nin geçtiğiniz dönemlerde yaptığı açıklamalara göre Covid-19 salgınının ortaya çıktığı dönemde, 2020 yılının Mart ayında yaklaşık 2,5 milyon kişi temassız ödeme yöntemiyle tanıştır. 3 milyon kartla ise ilk kez internetten alışveriş yapıldı.
En Temel Davranış: Online Alışveriş
İnternetin ne kadar önemli olduğu ve hayata nasıl bir değer kattığı pandemi sürecinde çok iyi anlaşıldı. Hiçbir yere gitmeye gerek kalmadan internet sayesinde salgın süreci izole bir şekilde evlerde geçirilebildi. Üstelik her türlü ihtiyaç rahatlıkla karşılandı. Gıdadan kırtasiyeye, temizlik malzemelerinden elektroniğe, giyimden ilaca varıncaya kadar her şeye online olarak ulaşmak mümkün hale geldi. Bugün salgın ilk günlerindeki kadar çetin olmasa da tüketicilerde yeni nesil alışveriş davranışları kalıcı oldu diyebiliriz. Markete gitmektense ihtiyacı olan ürünün kapısına kadar gelmesini 21. yüzyıl tüketicileri çok sevdi.
Nakitsiz Yaşam
Covid-19’un alışveriş davranışları bakımından yarattığı bir başka temel değişim ise tüketicilerin üzerinde nakit para taşımadan ağırlıklı olarak kartla alışverişe yönelmesi oldu. Böylelikle birçok kişi tarafından dokunulan, elde ele dolaşan paraya hiç el değmeden alışveriş yapılabiliyor ve hijyen koşulları korunabiliyor.
Temassız Ödeme Yöntemleri
Her ne kadar nakit para yerine kart tercih edilse de kart kullanımının da Covid-19 sürecinde bazı handikapları olmuyor değil. Kart kullanımında şifre girmek zorunda olmak tüketicileri bu yöntemden uzaklaştırıyor elbette. Bu durum beraberinde temassız ödeme yöntemlerinin geliştirilmesini getirdi. Bugün daha fazla tüketici artık kartının temassız ödeme özelliğini kullanmayı tercih ediyor. Temassız ödeme yöntemi olarak karşımıza çıkan bir başka yöntem ise QR kod ile ödeme gerçekleştirmek oluyor. Böylelikle yalnızca bir telefonla her şeyi satın alabilme yeteneği kazanılıyor.
Covid-19 İle Neler Değişecek?
Teleperformance CX Lab tarafından 13 ülkede 19 sektörden 51 bin 919 kişiyle gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda hazırlanan Global Tüketici Davranışları 2020 Araştırması da değişen alışveriş davranışları adına farklı sonuçlar ortaya koyuyor. Araştırmaya göre önümüzdeki dönemde tüketiciler alışverişlerinde kategori değişikliğine gidecek. Şöyle ki, araştırmaya katılanların 5’te 1’i elektronik, yemek teslimatı, cilt bakım ve otomotiv kategorilerinde daha fazla harcama yapmaya niyetli… Aynı zamanda, seyahat ve turizm harcamalarının azalacağı da ön görülüyor. Türkiye’de de seyahat harcamalarında düşüş eğilimi izleniyor. Bununla birlikte, artan harcamalarda yiyecek ve içecek siparişleri, yemek teslimatı uygulamaları, kitap, müzik, video ve elektronik cihazlar ilk sıralarda yer alıyor.
McKinsey Global Enstitüsü, pandeminin tüketici talebi üzerindeki etkilerini değerlendirdiği raporunda şuna dikkat çekiyor: Pandemiye bağlı davranışsal değişikliklerden bazıları kalıcı olacak. Raporda sanal market uygulamalarının ve sanal alışverişin, sanal sağlık hizmetlerinin ve tüketicilerin evlerinde yaptıkları düzenlemelerin özellikle uzaktan çalışma bazında kalıcı olacağı belirtiliyor.
